Najczęściej zadawane pytania
Czy muszę mieć gotowy pomysł na sesję?
Nie. Możesz zgłosić się zarówno z dokładnie przygotowaną koncepcją, jak i jedynie z ogólną chęcią wykonania zdjęć. Pomysł możemy rozwijać wspólnie, zaczynając od rodzaju fotografii, klimatu, stylizacji, miejsca lub nawet pojedynczego skojarzenia.
Czy mogę przyjść, jeśli to moja pierwsza sesja?
Oczywiście. Brak doświadczenia przed aparatem nie jest żadnym problemem. Podczas sesji możemy spokojnie pracować nad ustawieniem ciała, pozycją rąk, spojrzeniem i tym, jak zachowywać się przed aparatem.
Jak wybrać rodzaj sesji?
Nie zawsze trzeba od razu znać nazwę rodzaju fotografii. Możesz opisać, czego oczekujesz od zdjęć, jaki mają mieć charakter i do czego mają służyć. Na tej podstawie możemy ustalić, czy bliżej im do klasycznego portretu, editorialu, beauty, fotografii artystycznej, aktu, półaktu czy zupełnie innej formy.
Jak wybrać klimat zdjęć?
Najłatwiej zacząć od emocji i skojarzeń. Zdjęcia mogą być delikatne, surowe, eleganckie, mroczne, sensualne, minimalistyczne, kontrastowe, filmowe albo bardzo naturalne. Nie trzeba znać fotograficznego słownictwa – zwykły opis tego, co Ci się podoba, w zupełności wystarczy.
Co ubrać na sesję?
Stylizacja powinna przede wszystkim współgrać z charakterem zdjęć. Czasami najlepiej działa prosty T-shirt i jeansy, innym razem zwiewna sukienka, garnitur, skóra, latex albo bardzo rozbudowany kostium. Jeśli nie masz pewności, możesz wcześniej pokazać mi swoje propozycje.
Czy mogę zabrać kilka stylizacji?
Tak. Kilka wariantów ubioru daje większą swobodę i pozwala podczas sesji zdecydować, co najlepiej pasuje do światła, miejsca i pomysłu. Nie oznacza to jednak, że każda przyniesiona stylizacja musi zostać wykorzystana.
Czy muszę umieć pozować?
Nie. Fotograf może pomóc w ustawieniu sylwetki, rąk, głowy i spojrzenia. W wielu sytuacjach ważniejsze od klasycznego pozowania jest stworzenie warunków, w których zachowanie przed aparatem staje się naturalne.
Co jeśli uważam, że nie jestem fotogeniczna lub fotogeniczny?
Fotogeniczność nie jest stałą cechą człowieka. Ogromne znaczenie mają światło, obiektyw, kąt fotografowania, poza, mimika, stylizacja i atmosfera podczas zdjęć. To właśnie zadaniem fotografa jest połączenie tych elementów w dobry kadr.
Czy mogę przyjść z osobą towarzyszącą?
Tak, ale proszę poinformować mnie o tym wcześniej. Obecność dodatkowej osoby może wpływać na organizację sesji, dostępne miejsce i atmosferę podczas fotografowania, dlatego wolę wiedzieć o niej przed spotkaniem.
Czy wykonujesz sesje dla par?
Tak. Sesja może obejmować dwie lub więcej osób, niezależnie od tego, czy chodzi o klasyczną fotografię pary, projekt artystyczny, sensualny czy inną wspólną koncepcję.
Czy wykonujesz akt i półakt?
Tak. Akt i półakt traktuję jako formę fotografii artystycznej. Zakres zdjęć, sposób przedstawienia ciała oraz granice ustalamy wcześniej i podczas samej sesji.
Czy realizujesz sesje BDSM, kink i fetish?
Tak. Tematyka BDSM, kink czy fetish może być częścią sesji artystycznej, sensualnej, modowej albo bardziej dokumentalnej. W takich projektach szczególnie ważne są wcześniejsze ustalenia dotyczące koncepcji, granic, stroju, rekwizytów i sposobu publikacji zdjęć.
Czy sesja zdjęciowa BDSM oznacza prawdziwą sesję BDSM?
Nie. Sesję zdjęciową i sesję BDSM łączy właściwie tylko słowo „sesja”. W przypadku zdjęć zawsze czuję się zobowiązany dbać przede wszystkim o komfort i bezpieczeństwo osoby fotografowanej. Wiele elementów, które na gotowym zdjęciu wyglądają intensywnie, niebezpiecznie albo bardzo realistycznie, jest w rzeczywistości pozorowanych wyłącznie na potrzeby efektu wizualnego.
To jest moje domyślne podejście. Jeśli ciekawi Cię taka estetyka, ale masz obawy dotyczące bólu, bezpieczeństwa albo przekraczania własnych granic, nie zakładaj, że zdjęcie wymaga realnego odtwarzania niebezpiecznych praktyk. Podobnie jak aktorzy na planie filmu nie odnoszą prawdziwych ran tylko dlatego, że scena ma wyglądać dramatycznie, tak samo tutaj celem jest stworzenie przekonującego obrazu, a nie narażanie kogokolwiek na niepotrzebne ryzyko. Masz wrócić z sesji cała, zdrowa i zadowolona z efektów.
Jak ustalane są granice podczas sesji intymnej?
Zakres sesji ustalamy wspólnie. Zgoda na jeden rodzaj zdjęcia nie oznacza automatycznej zgody na wszystkie inne. Jeżeli jakiś pomysł, poza lub sytuacja przestaje być komfortowa, można po prostu z niej zrezygnować. Podczas pracy w warunkach intymnych zależy mi na tym, żeby atmosfera była profesjonalna, spokojna i oparta na zaufaniu. To część mojej marki, o którą bardzo dbam.
Czy można zrobić sesję anonimową lub bez pokazywania twarzy?
Tak. Anonimowość może zostać uwzględniona już na etapie planowania kadru poprzez sposób ustawienia modela, światło, zasłonięcie twarzy, perspektywę lub odpowiednią selekcję zdjęć. Warto zgłosić to od razu na początku, aby można było kreatywnie wykluczyć wizerunek z kadru. Może to być cień, kadrowanie, włosy, część garderoby albo głębia ostrości. Zrobimy tak, żeby było dobrze.
Czy muszę zgadzać się na publikację zdjęć?
Zasady dotyczące publikacji są zawsze zapisane w umowie i jasno komunikowane. Nie zakładam automatycznie żadnego zakresu wykorzystania zdjęć poza tym, co zostało wspólnie ustalone. W przypadku TFP niemal pewne jest, że będę oczekiwać możliwości publikacji, natomiast w przypadku sesji płatnych masz pełną swobodę.
Czy przed sesją podpisywana jest umowa?
Zasady współpracy, zakres wykorzystania zdjęć i inne istotne ustalenia powinny być jasno określone. W przypadku kwestii takich jak publikacja zdjęć odpowiednie ustalenia znajdują się w umowie. W umowie znajdują się również terminy i wszystkie istotne dla współpracy informacje.
Kto wybiera zdjęcia?
Zależy to od charakteru sesji i ustalonego sposobu współpracy. Dysponuję workflow, w którym klient otrzymuje podglądy i może wskazać zdjęcia, które chce otrzymać. Przy projektach autorskich nie zawsze istnieje potrzeba takiego etapu i selekcja może wyglądać inaczej.
Jak wyglądają podglądy zdjęć?
Podglądy udostępniam dopiero po technicznej selekcji materiału. Usuwam między innymi zdjęcia identyczne, nieostre lub zdyskwalifikowane z innych technicznych powodów. Pliki podglądowe mają celowo niską jakość i znak wodny – służą wyłącznie do wyboru zdjęć.
Czy otrzymam wszystkie pliki RAW lub wszystkie wykonane zdjęcia?
Nie. Materiał przed udostępnieniem przechodzi techniczną selekcję. Zdjęcia nieostre, powtarzające się lub z innych powodów technicznie nieprzydatne nie trafiają do podglądów ani do finalnego zestawu. Otrzymasz tyle plików, ile wynika z umowy. Może być ich więcej, ale nie oddaję wszystkich wykonanych zdjęć ani ich przypadkowej części. To materiał roboczy, a nie finalny produkt.
Jak wygląda retusz?
Zakres obróbki zależy od konkretnego projektu. Jeśli mam wolną rękę, staram się zachować naturalny charakter fotografowanej osoby i nie zmieniać jej w kogoś innego. Obróbka służy przede wszystkim dopracowaniu obrazu, koloru, światła i charakteru zdjęcia.
Czy możesz zmienić sylwetkę lub wygląd na zdjęciu?
Technicznie tak. Jeżeli klient wyraźnie poprosi o korektę określonego elementu, posiadam możliwości pozwalające na daleko idące modyfikacje. Bez takiej sugestii preferuję jednak naturalne odwzorowanie sylwetki i wyglądu. Moje oprogramowanie do selekcji zdjęć pozwala również na dodawanie notatek bezpośrednio przy konkretnym ujęciu, możesz więc jasno wskazać, co chcesz poprawić, albo przekazać mi taką informację ustnie czy mailowo.
Ile trwa przygotowanie gotowych zdjęć?
Najczęściej około dwóch tygodni. Czas realizacji zależy jednak od liczby aktualnych zleceń, zakresu materiału i moich planów. Jeżeli wiem, że realizacja potrwa dłużej, informuję o tym jasno.
Jak długo przechowujesz zdjęcia?
Orientacyjnie około roku, ale nie udzielam gwarancji dotyczącej konkretnego okresu archiwizacji. Mam sesje przechowywane od kilkunastu lat, ale zdarzają się również bardzo obszerne projekty, których część materiału muszę usunąć znacznie wcześniej. Zachowuję pliki robocze wybranych zdjęć, natomiast materiał niewybrany może zostać usunięty.
Czy można zamówić sesję analogową?
Tak. Fotografia analogowa może być główną techniką sesji albo częścią większego projektu. Warto ustalić to wcześniej, ponieważ praca na filmie różni się od fotografii cyfrowej zarówno podczas wykonywania zdjęć, jak i późniejszej obróbki materiału.
Jak wygląda wybór zdjęć z sesji analogowej?
Jeżeli projekt przewiduje wybór zdjęć przez klienta, mogę przygotować prowizoryczne skany materiału analogowego. Pozwalają one zobaczyć wykonane kadry i wskazać zdjęcia przeznaczone do dalszej pracy.
Czy film i materiały analogowe są dodatkowo płatne?
Nie. Materiały potrzebne do realizacji uzgodnionej sesji analogowej są wliczone w cenę.
Czy wynajem studia jest dodatkowo płatny?
Nie. Jeżeli do uzgodnionej realizacji potrzebne jest studio, jego koszt jest uwzględniany w cenie ustalonej współpracy.
Czy dojazd fotografa jest dodatkowo płatny?
Nie. Mój dojazd jest uwzględniany w ustalonych kosztach realizacji i nie pojawia się później jako niespodziewana dodatkowa opłata.
Czy organizujesz makijażystkę lub makijażystę?
Nie organizuję MUA. Jeśli projekt wymaga profesjonalnego makijażu, jest to osobna kwestia organizacyjna.
Czy pobierasz zaliczkę?
Standardowo nie. Do tej pory pracuję z osobami, które poważnie traktują wspólne ustalenia, dlatego zwykle nie widzę potrzeby pobierania zaliczki przed sesją. Dużo zależy też od płynności i jakości komunikacji.
Co jeśli muszę odwołać lub przełożyć sesję?
Im wcześniej dostanę informację, tym lepiej. Zmiana terminu sama w sobie nie jest problemem, jeśli zostanie odpowiednio wcześnie zakomunikowana. Odwołanie w dniu sesji oznacza już jednak spore zamieszanie organizacyjne i w takim przypadku przy kolejnym terminie mogę poprosić o zadatek.
Co się stanie, jeśli nie pojawię się na umówionej sesji?
Niepojawienie się bez żadnej informacji traktuję jako poważne naruszenie zasad współpracy i oznacza ono zamknięcie możliwości dalszej współpracy. Każda wiadomość jest lepsza niż brak informacji – nawet wysłana w ostatniej chwili. Wiem, że zdarzają się sytuacje losowe. Odbiór informacji o odwołaniu sesji zależy również od tego, w jaki sposób zostanie ona przekazana.
Czy muszę znać dokładną lokalizację przed kontaktem?
Nie. Na początku wystarczy miasto, region albo informacja o rodzaju miejsca, które Cię interesuje. Dokładną lokalizację możemy ustalić później.
Czy możesz pomóc wybrać miejsce?
Tak. Lokalizację warto dobierać do charakteru zdjęć, stylizacji, światła, prywatności i dostępnej przestrzeni. Jeżeli nie masz konkretnego miejsca, możemy zacząć od określenia klimatu sesji.
Plener, mieszkanie czy studio?
Każda z tych możliwości daje inny efekt. Studio zapewnia dużą kontrolę nad światłem, plener daje naturalne otoczenie i zmienność, a mieszkanie lub inna prywatna przestrzeń może wprowadzić bardziej osobisty charakter. Wybór powinien wynikać z pomysłu, a nie z zasady, że jedna opcja jest zawsze lepsza.
Co z sesją plenerową przy złej pogodzie?
Pogoda jest częścią planowania zdjęć w plenerze. Czasami deszcz, chmury albo mgła mogą wręcz pomóc w uzyskaniu określonego klimatu, a czasami lepszym rozwiązaniem będzie zmiana godziny, miejsca lub terminu. Jeśli w dniu zdjęciowym, mimo optymistycznej prognozy, pojawi się problem z pogodą, możemy wspólnie rozważyć zmianę terminu albo koncepcji. Jeśli obustronnie uznamy, że dla dobra zdjęć lepiej poczekać, nie ma z tym problemu. Zawsze śledzę prognozę pogody i staram się ocenić ryzyko pogodowe na około 24 godziny przed sesją. Czasem lepiej poczekać, a czasem wykazać się większą elastycznością. Dużo zależy od tematu.
Jaka pora dnia jest najlepsza na zdjęcia?
Nie istnieje jedna najlepsza godzina dla każdej sesji. Poranek, pełne południe, zachód słońca i noc dają zupełnie inne światło. Pora dnia powinna wynikać z charakteru zdjęć oraz wybranej lokalizacji. Osobiście uważam jednak, że w przypadku pleneru bardzo dobrze sprawdzają się poranki i wczesne wieczory. Popołudniowe, ostre słońce często nie sprzyja dobrym zdjęciom, ale również wtedy możemy szukać zacienienia albo wykorzystać ten charakter światła świadomie.
Czy mogę przesłać inspiracje lub moodboard?
Tak. Zdjęcia referencyjne, kadry z filmów, obrazy, kolory, ubrania czy nawet muzyka mogą bardzo dobrze pomóc w rozmowie o klimacie sesji. Nie musisz przygotowywać profesjonalnego moodboardu.
Czy możesz wykonać dokładnie takie samo zdjęcie jak moja inspiracja?
Inspirację traktuję przede wszystkim jako sposób komunikowania kierunku, światła, kolorystyki, pozy czy atmosfery. Zdecydowanie bardziej interesuje mnie stworzenie własnego zdjęcia wykorzystującego podobny język wizualny niż mechaniczne kopiowanie cudzego kadru. Wyjątkiem może być świadoma, własna interpretacja cudzego dzieła – na przykład remake ikonicznego obrazu lub fotografii. W takim przypadku nie ukrywamy inspiracji i jasno ją wskazujemy.
Czy są tematy, których nie fotografujesz?
Nie mam zamkniętej czarnej listy tematów. Poruszamy się oczywiście w granicach lokalnego prawa oraz tego, co obie strony uznają za interesujące i możliwe do wykonania. Jeżeli konkretny projekt byłby sprzeczny z moimi przekonaniami, po prostu mogę odmówić jego realizacji.
Przykładowo trudno byłoby mi tworzyć materiały promujące przemoc wobec zwierząt, dlatego projekty związane z myślistwem czy podobną tematyką byłyby dla mnie problematyczne.
Co warto napisać w pierwszej wiadomości?
Nie potrzebuję kompletnego briefu. Na początek wystarczy kilka informacji, które już znasz.
- jaki rodzaj zdjęć Cię interesuje,
- czy masz konkretny pomysł lub tylko ogólny kierunek,
- gdzie mniej więcej miałaby odbyć się sesja,
- czy masz określony termin,
- czy interesuje Cię fotografia cyfrowa, analogowa czy obie techniki,
- czy w projekcie są jakieś szczególne wymagania.
Jeżeli części z tych rzeczy jeszcze nie wiesz, nie stanowi to problemu. Możemy ustalić je później. Pierwsza wiadomość otwiera drogę do swobodnej rozmowy, która pozwoli wszystko spokojnie ustalić.
Czy pierwsze zapytanie do czegoś zobowiązuje?
Nie. Pierwsza wiadomość może służyć wyłącznie sprawdzeniu możliwości realizacji, omówieniu pomysłu, kosztów albo warunków współpracy. Decyzję o sesji można podjąć dopiero po poznaniu szczegółów.
